Қазақстандағы саяси апта: үш партияның съезі нені аңғартады?
Алдағы күндері Қазақстанның саяси өмірінде маңызды оқиғалар орын алмақ. Үш күн қатарынан елдегі үш саяси партия өз съездерін өткізеді. 12 маусымда – AMANAT партиясының, 13 маусымда – «Ақ жол» демократиялық партиясының, ал 14 маусымда «Әділет» партиясының съезі жоспарланған,— деп хабарлайды saraptime.kz
Бір қарағанда бұл жай ғана партиялық күнтізбедегі кезекті іс-шаралар болып көрінуі мүмкін. Алайда үш партияның съездерінің бір аптаның ішінде өтуі саяси сарапшылар мен бақылаушылардың назарын аударып отыр.
Алғашқы болып съезд өткізетін AMANAT партиясы елдегі ең ірі саяси ұйым болып саналады. Партия Мәжілісте басымдыққа ие және өңірлердегі ең ауқымды желіні қалыптастырған. Сондықтан оның кез келген бағдарламалық немесе ұйымдастырушылық шешімі бүкіл партиялық алаңға әсер етуі мүмкін.
Келесі күні өтетін «Ақ жол» партиясының съезінде ұйым жарғысына өзгерістер енгізу, партия бағдарламасын жаңарту және өңірлік филиалдардың ұсыныстарын қарау жоспарланып отыр. Партия төрағасы Азат Перуашевтің мәлімдеуінше, өзгерістер жаңадан қабылданған Халықтық Конституция талаптарына сәйкестендіру мақсатында жүзеге асырылады.
Бұл өз кезегінде соңғы жылдары жүргізілген конституциялық реформалардың саяси партиялардың ішкі қызметіне де ықпал етіп отырғанын көрсетеді. Яғни партиялар жаңа саяси жағдайларға бейімделу кезеңінен өтуде.
14 маусымда өтетін «Әділет» партиясының съезі де ерекше назарда. Соңғы апталарда сарапшылық ортада партиялық алаңдағы ықтимал өзгерістер туралы түрлі болжамдар айтылып келеді. Әзірге олардың ешқайсысы ресми түрде расталған жоқ. Дегенмен партиялардың бір мезгілде белсенді ұйымдастырушылық жұмыстар жүргізуі саяси жүйедегі қозғалыстың күшейгенін байқатады.
Жалпы алғанда, бұл съездер тек партиялардың ішкі мәселелерін талқылаумен шектелмейді. Олар Қазақстандағы партиялық жүйенің даму бағытын, жаңа саяси жағдайларға бейімделу деңгейін және қоғамдық қолдау үшін бәсекелестіктің қалай өзгеріп жатқанын көрсететін маңызды индикаторға айналуы мүмкін.
Соңғы жылдары саяси реформалар аясында партияларды тіркеу тәртібі жеңілдетіліп, жаңа саяси ұйымдардың пайда болуына мүмкіндік жасалды. Соның нәтижесінде партиялық алаңда жаңа ойыншылар көріне бастады. Ендігі кезеңде олардың институционалдық тұрақтылығы, бағдарламалық мазмұны және қоғаммен жұмыс істеу қабілеті негізгі факторға айналмақ.
Сондықтан 12–14 маусым аралығындағы партиялық съездерді тек техникалық немесе ұйымдастырушылық шара ретінде қарастыру жеткіліксіз. Бұл саяси ұйымдардың алдағы жылдардағы даму стратегиясын айқындайтын, сондай-ақ Қазақстанның партиялық жүйесінің қай бағытта өзгеріп жатқанын көрсететін маңызды кезең болуы мүмкін.