Әлемде қай елде педофилге өлім жазасы бар?
Әлемде педофилдер мен балаларға қатысты ауыр қылмыстар үшін өлім жазасы бар елдерді назарға ұсынамыз,- деп хабарлайды saraptime.kz
Қатаң құқықтық шаралар: соңғы жағдай
Бүгінгі таңда педофилдерге автоматты түрде өлім жазасы берілетін елдер саны өте аз, бірақ кей елдер мен аймақтарда балаларға қатысты ауыр жыныстық қылмыстар үшін өлім жазасы енгізіліп жатыр немесе ұсынылуда
Қытай: ең ауыр жағдайлар үшін өлім жазасы қолданылады
2026 жылғы ақпанда шыққан ақпарат бойынша, Қытай билігі балаларға қатысты жыныстық қылмыстарды өте қатал түрде жазалауға әзір екенін мәлімдеді. Мемлекет «нөлдік төзімділік» қағидасын ұстанып, цифрлық алаяқтық пен интернет арқылы жасалған кәмелетке толмағандарға қарсы жыныстық қылмыстарда ең аса ауыр жаза — өлім жазасын қолдануға бағытталған саясат жүргізіп жатқанын жариялады. Бұл заң ресми түрде барлық жағдайға қатысты шығарылған жоқ, бірақ ең ауыр істерде өлім жазасы мүмкін екені айтылған.
Қырғызстан: өлім жазасын қайта енгізу талқыланып жатыр
2025 жылдың қазанында Қырғызстан президенті Садыр Жапаров балалар мен әйелдерге қарсы аса ауыр қылмыстар үшін өлім жазасын қайта енгізу туралы тапсырма бергенін жариялады. Бұл бастама Қылмыстық кодекске өзгерістер енгізу қажеттігін көрсетеді, және ұсынылған түзетулерде балаларды зорлағандарға өлім жазасы қарастырылуы мүмкін делінген. Бірақ бұл өзгерістер әлі заңдық мәртебеге толық енгізілген жоқ — олар қоғамдық талқылауда.
АҚШ: штат деңгейінде өлім жазасын кеңейту
Қазақстан мен Қырғызстаннан тыс жерлерде де кей жоба ұсыныстар бар. Мысалы, Америка Құрама Штаттарының Айдахо штатында (Idaho) өлім жазасын бала жыныстық зорлау сияқты ауыр қылмыстарға қатысты қолдану туралы заң қабылданды. Бұл штат билігі «балаларды қорғау» мақсатында тиісті критерийлерге сай педофилдерді өлім жазасына кесуге мүмкіндік беретін түзетулерді бекітті.
Сол сияқты американдық Конгрессте де педофилдерге өлім жазасын енгізу туралы федералдық деңгейдегі заң жобасы қозғалғаны хабарланған.
Неліктен бұл өзгерістер талқыланады
•Қоғамдық қысым: Елдерде балаларға жасалған зорлық оқиғалары артқан сайын, қоғам өкіметтен қатаң шаралар талап етеді.
•Заң шығарушы бастамалар: Кей мемлекеттерде өлім жазасын қайта енгізу немесе кеңейту туралы заң жобалары ұсынылуда, әсіресе ауыр, қатыгез жағдайлар үшін.
•Халықаралық стандарттар: Алайда ең жоғары халықаралық адам құқықтары стандарттары (мысалы, БҰҰ Конвенциялары) өлім жазасын қолдануға тек аса ауыр қылмыстарда ғана рұқсат береді және өлім жазасын толық жоюды қолдайтын елдер саны артып келеді.
