Қазақстанда 100 некенің 40-ы ажырасумен аяқталады
Өткен жылы Қазақстанда ажырасулар саны өсіп, неке белсенділігі төмендеуін жалғастырды. 2025 жылдың қаңтар–желтоқсан айларының қорытындысы бойынша елде 114,5 мың неке тіркелді — бұл алдыңғы жылмен салыстырғанда 7,4%-ға аз. Бұл – соңғы жылдардағы ең төмен көрсеткіш, деп хабарлайды saraptime.kz
Сонымен қатар ажырасулар саны артты: 2025 жылдың қаңтар–желтоқсанында 45,5 мың ажырасу тіркеліп, бұл көрсеткіш бір жылда 11,9%-ға өскен. Салыстыру үшін айтсақ, 2020–2023 жылдары ажырасу саны жылына 17–22 мың аралығында болып, қалыптан тыс төмен деңгейде тұрған. 2024 жылы статистикалық көрсеткіш күрт өссе, 2025 жылы бұл үрдіс жалғасын тапты.
Неке мен ажырасу арақатынасы нашарлап отыр. Өткен жылы 100 некеге шаққанда шамамен 40 ажырасу тіркелсе, 2023 жылы бұл көрсеткіш небәрі 14 болған. Осылайша, отбасы құру мен оның ыдырауы арасындағы тепе-теңдік айтарлықтай өзгерді.
Дәстүрлі түрде неке белсенділігі негізінен қалалық жерлерде шоғырланған. 2025 жылы қалаларда 78 мың неке тіркелді (ел бойынша жалпы санның 68,1%-ы). Алайда ажырасулар да қалада көбірек: 33,8 мың. Ауылдық жерде бұл көрсеткіш 11,7 мыңды құрады.
Айта кетерлігі, бір жыл ішінде ауылдық жерлерде неке саны едәуір қысқарған — 12%-ға (41,5 мыңнан 36,5 мыңға дейін). Ал қалаларда төмендеу шамамен 5% болды.
Қалаларда 100 некеге шамамен 43 ажырасудан келеді. Ауылдық жерлерде бұл көрсеткіш төменірек — 100 некеге шамамен 32 ажырасу. Дегенмен, ауылдық аймақтарда да жаңа некелер саны азайып, ажырасулар саны артып отырғаны байқалады.
Өңірлік бөліністе 2025 жылы ең көп неке Алматы қаласында (12,7 мың), Түркістан облысында (11 мың) және Астанада (10,6 мың) тіркелген. Ажырасу саны бойынша да ірі қалалар алда: Алматы (5 мың), Астана (4,2 мың), сондай-ақ Қарағанды облысы (3,8 мың).
Әсіресе халықтың басым бөлігі қалада тұратын индустриялық өңірлерде жағдай күрделі. Қарағанды облысында 7,1 мың некеге 3,8 мың ажырасу тіркелген, яғни бір жылда тіркелген некелердің жартысынан астамы ажырасумен аяқталған. Ал Түркістан облысында 11 мың некеге 2,2 мың ажырасу тіркеліп, отбасы тұрақтылығы салыстырмалы түрде жоғары екені байқалады.
